Swahili spinach

De laatste jaren van zijn leven zag je hem nog wel eens wankel op een gammele fiets rondrijden. Vroeger was hij een fiere, clevere en welbespraakte anachoreet. Een man die zich bewust terugtrok van elke vorm van gezag. Hij recycleerde alles wat herbruikbaar was op het maniakale af, decoreerde zijn weelderige tuin met paspoppen en bedekte de bodem met Perzische tapijten tegen het onkruid. Alles wat nog eetbaar was werd verzameld bij bakkers, kruideniers op markten en uit de afvalcontainers van supermarkten gehaald. Als je de bladeren van een biet kunt eten, waarom dan de biet zelf uittrekken en opeten. Soms liep het wel eens fout als een te éénzijdig dieet van kaas en nog eens kaas tot oedeem in zijn onderbenen leidde en een iets gevarieerdere voeding zich opdrong. Het is duidelijk dat Gamel zijn tijd voor was en dat net de jongeren van nu in tijden van overvloed maar dreigende tekorten, wanhopig op zoek zijn naar een levensstijl, waar hij waarschijnlijk niet de uitvinder maar dan zeker toch een extreem voorbeeld van was.

Snijbieten sieren met hun mooie gekleurde stengels de biologische moestuin van vandaag. De jonge blaadjes en stelen worden geoogst en rauw in slaatjes of gestoofd in een quiche, soep of als spinazie gegeten.
Eind jaren tachtig verbleven we met onze twee kindjes in een in koraalstenen gebouwd huis op Lamu. Het gebouw was open, zonder deuren en ramen, en keek uit op het vasteland van Kenya en de Indische oceaan. Nyamba Giovanna, het huis van…,is de plek waar we onze eerste oesters ooit aten en waar de huiskok ons het recept van Swahili spinach leerde. Paprika, patatjes, champignons, ajuin, look, spinazie, kokosmelk, daarbovenop een omelet en mogelijk nog een geheim kruid zijn de ingrediënten van het ondertussen beroemdste exotische gerecht in Hoof en omstreken.

Zo nu en dan worden hier wel eens overschotten en volledige maaltijden gewisseld. Koken voor twee als er dertig jaar een roedel uitgehongerde wolven aan tafel heeft gezeten, is niet simpel! Temba is de chef van de sadza met nsima. Kris maakt haar Swahili spinach met bladeren uit de moestuin. Ubuntu! Het teveel of de overschotten worden gedeeld. De stengels en bladeren van wat op snijbiet lijkt wordt hier spinazie genoemd, maar lijkt veeleer op voederbietenloof. Het is nauwelijks te verteren en het effect op je spijsvertering ruikt naar wat Seppe Van Groeningen beschrijft in’t Aards Paradijs wanneer zijn ouders uit pure noodzaak soep van gras als maaltijd voorschotelen.

Het onverteerbare zootje (zie bovenstaande foto) wordt dan ook nog eens klaargemaakt en geserveerd in een uit een oude motorblok gerecycleerde stoofpot. En voor ze hier een motorblok opofferen om gesmolten en terug gegoten te worden in een tweede leven als kookpot, moet er al aardig wat vuil olie gepasseerd zijn. Kris gaat dit niet graag lezen, maar er is niets zo erg als een nacht krullen en kreunen van de krampen na het eten van loof van voederbieten klaargemaakt in een motorblok!
Experimenteren met vreemde ingrediënten, exotische kruiden, gistings-en fermentatieprocessen is in dit land met een vrij stabiel klimaat, lage vochtigheidsgraad en relatieve hoogte een leerrijk tijdverdrijf geworden. De zuurdesembroden zijn een succes bij buren en vrienden. De kefiryoghourt een must bij elk ontbijt. En de fermentatie van de kobi-zwam in groene thee en daarna met lychees op de fles voor een tweede gisting, is een waar godendrankje. Deze lycheekombucha demi-sec balanceert tussen een zuur witbier en een appelcider! Misschien bevat het voor de echte drinker een iets te laag alcoholpercentage, maar het ziet er alleszins wel straf bier uit! Schollekes!

Het is voorlopig nog onduidelijk of we de pot en zijn inhoud gaan kontroleren op restanten van dioxine zoals men momenteel de uitwerpselen van grensoverschrijdende Chinezen op een COVID -variant gaat testen! Puur pesterij!

Water, water everywhere…but nothing here to drink!

Het is de tijd van het jaar dat drank en overvloed allerhande onze lichamen teistert. Verzadigd zoeken we het volgende feestje op om te herhalen wat we eigenlijk al wisten. Een haat-liefdeverhouding met onszelf en onze naasten. Een bevestiging of is het een bezegeling van eeuwige vriendschappen tussen pot en pint. Ook in Zim is het niet anders!
Het regent hier veel. Meer dan ons lief is! En als de zon schijnt is het plots warm. Te warm om echt actief te zijn!
De Morgen van vandaag titelt: Zimbabwe verbiedt de export van Lithium naar het buitenland!
Het is algemeen geweten en al ruim honderd jaar gemeengoed dat Afrika door de rest van de wereld wordt leeggeroofd. Slaven, goud en diamant, uranium, kobalt en ga zo maar verder! DRC is het voorbeeld bij uitstek. Reeds een eeuw worden daar de duurste en meest gezochte grondstoffen gedolven en merkt de lokale bevolking daar niets van. Niks infrastructuur, niks geld, niks gezondheidszorg en niks onderwijs!

Met alle Chinezen maar niet met den deze, riep Mugabe nog net voor hij het tijdelijke voor het eeuwige ruilde!
Zimbabwe stelde de export van platina vroeger al in vraag! Het wordt ontgonnen, geëxporteerd en verder geraffineerd in het buitenland. Met Lithium is het hetzelfde verhaal. Grote multinationals gaan met de grote winsten lopen en geven weinig terug aan de lokale bevolking, tenzij slechte werkomstandigheden en soms zelfs kinderarbeid! Door de raffinage plaatselijk te doen, creëert men alleszins de mogelijkheid om afgeleide producten ter plaatse te vervaardigen. Batterijen, zonnepanelen,…Dit zou een enorme boost zijn voor de economie en de tewerkstelling. Of er van dat platina-verhaal en de goede bedoelingen iets terechtgekomen is, weet ik niet! Hopelijk lukt het nu wel! Hoop doet leven….

De electriciteit springt na een onderbreking van 13h terug aan. Plots start het leven binnenshuis na een break van bijna een ganse dag. Vanmorgen om 5h, het was pikkedonker, zagen we het licht nog branden aan de voordeur. Even later begon de powercut om vanmiddag om 18h pas te stoppen. Kris zet de oven op. Ik laadt enkele batterijen bij voor je weet maar nooit…de volgende stroomonderbreking. De pomp van het zwembad wordt aangezet. De ijskast trekt zich op gang. De kerstverlichting flikkert aan! Een mens heeft niet veel nodig om gelukkig te zijn! En St.Babwe ook niet…tenzij nog meer van dat! Volgens Flanders Invest is een stabiele electriciteitstoevoer de enige manier om de economie van dit land terug op gang te krijgen.

Een beetje betaalbaar gas en electriciteit wensen we ook ons Belgen toe om zorgeloos en gelukkig het nieuwe jaar in te stappen of fietsen of zwemmen of drinken of babbelen of kussen of….and our 12 points go to Ukrain!

Over koper en goud


Onophoudelijk valt wel ergens in een buitenwijk van de stad de stroomtoevoer weg omdat de koperen bovengrondse leidingen gestolen worden. Het duurt dan vaak weken voor dit mankement hersteld wordt. Hoe verder buiten de stad hoe erger! Vaak is je buur, al dan niet (invloed)rijk of aktief in de juiste politieke partij, een voldoende reden om zelden of nooit langere periodes zonder electriciteit te zitten. Wat dat betreft hebben we het hier wel getroffen.

In België gebeurt het ook dat bovenleidingen van Infrabel gepikt worden. De prijs van koper op de internationale markt moet vrij hoog liggen om deze handel en wandel te verantwoorden. Zambia met al zijn kopermijnen in het noorden zal er wel bij varen. Hoognodig, want het land leeft al langer op de rand van het bankroet en de infrastructuur is al decennia verwaarloosd. Zimbabwe is met enige vertraging dezelfde weg aan’t bewandelen. Infrastructuur kan hersteld worden en nog eens en nog eens tot het op de draad versleten is en beyond repair kapot wordt achtergelaten. De enige nieuwe werken in onze buitenwijk, Suburbs genaamd, zijn huizen bouwen en 5G internet aanbrengen. Verder ligt alles op apegapen, stroomt het leidingwater meer over de straten dan door de leidingen, hangt straatverlichting los aan verroeste palen te bengelen en staat de helft van de electriciteitskasten onder water!
In The Chronicle van vorige week stond een gouddiefstal gemeld in Heyman Rd ! Een grote lading goud werd s’nachts uit een privé-woning langs Heyman in Suburbs ontvreemd, schrijft de krant. Huisnummer ontbreekt. Eens iets anders dan koperen draden meegraaien of zoals vorig jaar toen we een groepje dieven over de vloer kregen dat zich als hongerige en dorstige leeuwen op de inhoud van de ijskast stortte. Ondertussen haalden ze rustig onze ganse inboedel uit het huis en kieperden alles over de 3m hoge muur langs Heyman Rd. Gelukkig schoot de neighbourwatch net op tijd wakker en knalde hen met veel machtsvertoon van de eigendom. Verdeling van de rijkdom! Behalve deze keer want achteraf werd alles, behalve de dieven zelf, op straat teruggevonden.

Todd, buurvrouw en schrijfster, vertelt me vanmorgen dat ze regelmatig langs haar vaders huis wandelt en eens kijkt wat ze met de eigendom van plan zijn. Ze heeft het ouderlijk huis, ook langs Heyman Rd gelegen, vorig jaar verkocht. Het werd afgebroken en vervangen door een immense, lelijke betonnen constructie. Recentelijk merkt ze dat er zich een shopping center met Woolworth’s heeft gevestigd! Nieuwsgierig wandelt ze op de eigendom, maar ziet geen aktiviteit. Achter de gebouwen hangen een aantal security-uniformen te drogen en ze vraagt zich af wat die daar doen als er blijkbaar niets te beschermen of te beveiligen is. Tenzij?!

Neighbourwatch

De laatste jaren is er in Matabeleland een echte goldrush aan de gang. Elke tuinier, onderbetaalde werkman en werkloze schooier is de stad uitgetrokken met schop en houweel om zijn geluk elders te beproeven. Overal zie je putten uitgegraven en bergjes stenen langs de kant van de weg liggen in de hoop een streepje goud te ontdekken. Het zit overal, zeggen ze ons hier. Raap een kwartsklok op en de kans dat er goud in zit is groot, zelfs in je eigen tuin! Onderweg kom je wel eens iemand tegen die een klein zakje opendoet en enkele korreltjes van het hele edelmetaal toont. Hiermee betaal ik mijn flessen bier in de shebeen een eindje verderop, zeggen ze dan met een grijns. Ik zie vooral een stel rotte tanden en een paar met bloed doorlopen oogjes! Het is niet al goud wat blinkt!

De grotere goudmijnen rekenen op minimum 5gr per ton! How Mine haalt 8 tot 10gr en is daarom een van de rijkste en productiefste uit de regio. Onze buren zijn gouddelvers en laten het merken! De ene krib naast de andere verrijst in dit decennialang slapende stukje buitenwijk. Suburbs werd opgericht door de eerste pioniers die in de voetsporen van C.J.Rhodes en BSAP op zoek waren naar grondstoffen in de binnenlanden van Afrika en ondertussen een spoorlijn van de Kaap tot Caïro aanlegden. Tot dan verzorgden de diligences van de Zeederbergs het transport van mensen en goederen doorheen het onherbergzame en gevaarlijke gebied tussen Johannesburg en Bulawayo. Het huis waar we nu verblijven werd in 1896 door één van de broers gebouwd en de laatste postkoets staat tentoongesteld in het Natural History Museum. Omdat dit de eerste buitenwijk was, hoefde men het ook geen naam te geven. Het was gewoon de Suburbs van Bulawayo en is dat tot op de dag van vandaag gebleven.

Veel is er niet veranderd! Met de goldrush is ook het grote en snelle geld in velerlei zakken beland en met een inflatie die niet te volgen is, heeft helemaal geen zin om al die rijkdom op een bankrekening te deponeren. Wat we het laatste jaar in België aan geldontwaarding meemaken, vermenigvuldig dat met tien en je hebt een idee van wat ze hier continu ondergaan. ‘Make a plan’ is de vaakst gehoorde raad die ze je meegeven als het over geld gaat! Gevolg is dat al die meer dan honderd jaar oude Edwardiaanse, Victoriaanse en Cape Dutch huizen worden afgebroken wegens te oud en dus niet meer mee met de tijd. Het ene na het andere pareltje gaat onder de sloophamer en in de plaats komt iets nieuw! Groot, groter, grootst!


Ondertussen loopt de linker achterband van de Landy, die ondertussen de kaap van de 300.000km is gepasseerd (nog 700.000 te gaan), al voor de vijfde keer leeg. Telkens wordt hij hersteld of toch weer niet! Enkele dagen later staat hij gewoon weer plat tot op de velg!
De tijd dat ze handjes moesten afhakken om voldoende rubber voor de bandenindustrie te produceren is gelukkig voorbij. Toch blijven excuses uit! Onbegrijpelijk als je beseft dat mensenrechten en persoonlijke vrijheden bovenaan de agenda staan van elke grote wereldwijde instantie. Quo vadis?!




Voodoo Soutpiel Du Pouvoir et de la Force

Er is macht in de benen nodig om een col van 24km aan een gemiddeld stijgingspercentage van 7% te bedwingen. De kracht die je vind om diezelfde berg nog maar te willen beklimmen, zit ergens anders. Niet in de motorische cortex want daar gebeurt de besturing. Veelvuldige en lange trainingen zorgen ervoor dat er voldoende kracht in quadriceps en hamstrings ontwikkeld wordt om de pedalen 1,5 uur te laten wentelen. Mentale kracht is van een heel andere orde. Soms domweg met de kop tegen de muur botsen, dan weer door de muur gaan, af en toe berekend, soms intuïtief en met veel goesting of is het adrenaline en wordt het een freaky compulsief uitvoeren van iets dat al te lang obsessief tegen je hersenpan ligt aan te beuken. Noem het maar gezonde goesting. De drang om iets te doen dat je uitdaagt of het onbekende dat aantrekt.

Gezag is iets dat je uitstraalt. Een natuurlijke hiërarchie die sommigen laat zeggen en anderen laat luisteren. Een kracht die sommigen laat uitvoeren en anderen laat beslissen. Een drive die sommigen leider maakt en weer anderen beperkt tot volgen. Meestal is dit positief en zijn de gevolgen dat ook. Soms wordt het negatief …. slechte energie, zwarte magie, een duister ritueel!

Een Britse vriend zit momenteel verweven in een ware voodoo battle! Wie heeft macht over wie en welke middelen worden er aangewend om invloed op de ander uit te oefenen. Hij is een echte soutpiel, staat met één voet in Engeland en de andere in zuidelijk Afrika. De uit het Afrikaans afkomstige uitdrukking wijst ironisch naar de piemel die ergens halverwege in een brede spreidstand tussen Engeland en zuidelijk Afrika in de oceaan (het zoute water)hangt.
Hij is artiest en houdt hij zich kreatief bezig met verf.

Vermits hij dus lange tijd afwezig is hier, heeft hij zijn personeelskwartier met aanpalend stuk land verhuurd. Een win-win-situatie met de bedoeling de tuin te laten onderhouden en de huurder de grond te laten opbrengen als extra inkomen. Goed op papier maar de realiteit draait enigszins anders uit. De huurder vind dat huis en land nu gewoon van hem zijn, stopt met het betalen van de huur en weigert de grond te verlaten. Een huisuitzetting via een deurwaarder is wat volgt en enkele dagen later zien we huisraad en spullen dan ook met de kinderen erbovenop aan de overkant van de straat staan.
Nu moet je eens komen kijken, zegt Colin, als we door de tuin en langs het nieuw aangelegde maisveld passeren. We zien een reus van een cactus als een boom zo groot met daarin een dolk geplant. Waar de dolk in de cactus is geramd hangt een rode vod en net daarboven is een aangezicht in de bast gekerfd! Jezus allemachtig! Dit is pure voodoo! Met een slechte boodschap bovendien en wat doe je daarmee!?

Voodoo Chile is, wat mij betreft, het mooiste nummer van Jimi Hendrix. Vooral het gitaarspel is uitzonderlijk en onnavolgbaar. Een beetje psychotisch kan ook zo slecht niet zijn. Een wilde ruk, ongecontroleerde slag, uitbarsting van wat overtollige opstapeling aan energie of emotie…maakt muziek en kunst tastbaar en uitzonderlijk. Geen schade hier! Tenzij je zoals Van Gogh je eigen oor van je schedel snijdt of je beslist zoals Jimi Hendrix, Kurt Cobain en nog een rits anderen het tijdelijke voor het eeuwige te ruilen en het net daardoor voor altijd wordt!

Een rode vod, een zelfgemaakte dolk, een in een cactus gekerfd aangezicht…meer is er niet nodig om een wel krachtig ‘piece of art’achter te laten! Het maakt indruk en voelt raar. Niet beangstigend, tenzij de boodschap aankomt en voor jou bedoeld is natuurlijk!

Voodoo en zwarte magie is eigenlijk een vrij simplistische, beetje naïeve manier om iets of iemand iets aan te doen. Een eenvoudige reading op dit beeld vertelt ons dat de huurder/tuinman zijn baasje wenst de nek af te snijden met een dolk. De details van Colin’s verhaal met de tuinman gaan we jullie hier besparen. Het feit dat er een ‘ Messenger of Court’ bij te pas is gekomen en het hele gezin op straat is gezet, zegt genoeg. De rode vod rond de stam van de cactusboom zou kunnen betekenen dat onze vriend schilder een dikke nek heeft, een beetje stekelig is van karakter en dat er duidelijk bloed gaat vloeien! Het hoofd moet eraf! Hij liever dan ik! Die cactus overleeft dit wel en wat Colin betreft….dat zal de toekomst uitwijzen! Voodoo kan jaren, zelfs decennia later nog zijn uitwerking hebben?!

Gaan om niet te blijven staan

In 1878 wandelde een ezelin genaamd Modestine met Louis Stevenson tweehonderd kilometer door de Cévennes. Ze had moeite om het tempo traag te houden want het was gekend dat Stevenson een zwakke gezondheid had en daarom besloten had als Schot als God in Frankrijk te gaan leven. Hoe hard hij ook porde, mepte, zweepte en prikte, ze bleef hem sparen en ophouden om hopelijk na 12 dagen het einddoel te bereiken.
Het moet gezegd… er zijn enkele vindingrijke items in zijn bagage die ook nu in een ASadventure-winkel zouden verkocht raken.
In juni 2022 zijn we met zijn twee, Chris en ik, ongeveer net zo lang wandelend onderweg van Porto naar Santiago. Niet met een ezel en minder zwaar bepakt gaan we de kust af. Chris draagt 4kg bagage in een rugzak. Ikzelf beperk het tot 3,5kg aan een heupgordel. We gaan ons deze keer niet overbelasten, slapen in de openbare albergues, nemen de tijd voor een goed ontbijt en een overheerlijke koffie om dan vriendelijk maar met aandrang de deur te worden gewezen door de plaatselijke kuisvrouw. Eens onderweg passeren we al snel zwaarbeladen boetedoeners (ze bestaan nog steeds) , ontbijters op de eerste terrasjes langs de kustweg en worden al gaande de eerste verhalen gedeeld.

Afwijken van routes, is een sport. Verloren lopen is nieuwe wegen ontdekken. Een oude man zoekt het pad en vraagt ons welke weg wij uitgaan. Santiago!, is het antwoord. Maar we gaan wel de rivier volgen en niet de schelpjes en gele pijltjes langs de weg. Oké! Can I follow you! Even later wordt de recente geschiedenis van Polen en van de Pool zelf stap voor stap herinnerd en aangevuld vanuit zijn persoonlijke ervaring. Hij groeit op als kind achter het Ijzeren Gordijn. Als jonge student komt hij in aanraking met Solidarnosc en de uiteindelijke val van De Muur. Mag gaan studeren in de USA, beëindigt zijn opleiding tot arts en keert terug naar Polen. Hij vindt het zijn plicht om zijn land mee te laten genieten van de kansen die hij gekregen heeft en is daar nu nog steeds dankbaar voor. 72j is hij nu en hij voelt dat de huidige generatie en zelfs zijn eigen kinderen in Polen onvoldoende beseffen welke weg er is afgelegd. Ook de politieke klasse is daar nog weinig mee bezig en gaat de foute kant uit, besluit hij. Weer tien kilometer verder en tijd voor een Portugees broodje!

Nu…Modestine de ezelin ging er, ook zwaarbepakt, in 1878 vanuit dat Louis Stevenson op zijn minst de weg kende of zich toch enigszins had voorbereid op zijn tocht door dit onherbergzame stukje Frankrijk. De weinige dorpen die zij onderweg passeert zien dan ook eerder een ezeltje met een gekke landloper passeren en tonen weinig gastvrijheid. Meermaals loopt zij bij valavond verloren in een bos (Modestine mag zelf gewoon de meeste begane weg kiezen) om dan misnoegd door hem te worden achtergelaten, vastgeknoopt aan een boom. Uiteindelijk keren ze samen uit pure noodzaak gewoon terug naar het vertrekpunt van diezelfde dag.

Veel beter kan het niet worden! Van 14km op dag 1 gaat het naar 17 dan 20km en na een week zitten we moeiteloos rond de 25 wandelkilometers per dag. Het sfeertje zit goed. Een allegaartje verzamelt zich samen rond de albergues en op de terrasjes voor een gezellige babbel. Soms is er teveel volk en kan de plaatselijke verantwoordelijke het met moeite bijhouden. Iedereen is moe, wil die schoenen en sokken uit en als dan de bedden vol zijn of net niet, dan kan je nog een uur ongewassen vuil buiten wachten op een eventuele annulatie. Ofwel wandel je verder met de hoop in de volgende albergue een vrij bed te vinden!

Modestine in 1878 en Chris in 2022 vertonen veel gelijkenissen. Uiterlijk zijn de verschillen groot. Wat het EQ betreft kunnen zowel Stevenson als ik nog een lesje van de dames leren. De voorbereiding van de tocht was in 1878 en is ook nu meestal in grote lijnen gepland, maar wordt zelden gevolgd. Modestine, de ezelin, wordt anderzijds wel heel slecht behandeld en staat op een dieet van zwart brood…. Stevenson eet wit brood! Wij het lekkerste zuurdesembrood van de wereld!

FloGrunnen of hoe het gezondst zomerwinteren!

The Storyteller van Dave Grohl houdt me gezelschap tijdens de vlucht van Brussel naar Bulawayo. Het is er eentje dat blijft plakken. Post-COVID vliegen met een allegaartje zigzaggend van noord naar zuid over de aardbol, kan nooit zonder gevolgen blijven. De vlucht gaat van Zaventem eerst oost dan zuidwaarts via Wenen naar Addis Ababa. Bij zonsopgang knalt de piloot met immens geschok en gedaver het vliegtuig brullend en piepend neer op Afrikaans meest bevlogen luchthaven. In het frisse ochtendgloren valt op hoe prachtig de hoofdstad van Ethiopië is gelegen tussen de bergen van het hoogland. Opstijgen lukt beter en enkele uren later vliegen we ZW richting Vic Falls Zimbabwe. Amper halfgevuld leggen we languit de vier uur naar Zimbabwe’s meest toeristische trekpleister af. De lege zitjes worden snel volgepropt met een lading Oostenrijkers en Slovenen, die een Afrikareis van Windhoek tot hier in een overlandtruck hebben doorgebracht. Voldaan en dolgelukkig laten ze de fotootjes van hun reis passeren. We stijgen nu iets moeizamer op en landen een uurtje later in Bulawayo. 24h non stop met een airco op je hoofd of in je nek?! Het snot zit vast ergens boven mijn linkeroog en aan diezelfde kant is mijn nek stijf. No country for old men! Komt daar nog bij dat bij aankomst de ene klus na de andere staat te wachten. De eerste storm heeft een woudreus gekliefd en op de muur van onze Griekse buur laten belanden. De nieuwe pergola is ingestort en in het zwembad beland. De Landcruiser heeft een platte achterband, de handrem is geblokkeerd en de batterij van het zonnepaneel was niet losgekoppeld, waardoor die volledig is leeggelopen…. Het is dan ook nog eens bewolkt en kil! Verder is het Paradise Lost! Een dag of twee acclimatiseren, aanpassen aan de hoogte (1355m) en de zon verschijnt alsof we erom gesmeekt zouden hebben. Een ochtendplons om 7h, yoga op het groene matje buiten in de eerste zonnestralen en de hoofdpijn, het snot en de stijve nek zijn weerom vergeten.

Dave Grohl schrijft als een geboren verteller. Eerlijk en herkenbaar. Opgroeien, twijfelen over alles, dromen… en ergens diep binnenin iets voelen branden. Een sterk geloof dat het allemaal wel goed komt. Met vallen en opstaan, verwonderd over dat wat het leven geeft en neemt. Een weg volgen die niet geplaveid ligt en slapen in een bed dat zelden gedekt is! Het boek leest vlot, blijft boeien en maakt de rustmomenten hier de eerste dagen makkelijker.
De Nederlandse versie ervan lag op tafel in de Ardennen, waar we ons laatste familieuitstapje voor het vertrek maakten. Een kadootje voor Pieter de drummer! 40j net nu! Op de luchthaven in Zaventem botste ik op een Engelstalig exemplaar. Nog beter! Een boek leest het best in de originele taal.
Vorige week raasde een hevige storm over Bulawayo. De bliksem sloeg in op een boom hier tweehonderd meter vandaan bij vrienden. Ze zitten al 6 dagen zonder stroom en ruimen de schade op. Wij ook of toch eerder onze Griekse buren. Georgia Kakadopoulos zit de bewuste namiddag op toilet als wind, regen, hagel en bliksem over de wijk passeert. Plots schrikt ze op van een enorme knal! Heel het huis davert op zijn grondvesten. De bliksem is op ons huis ingeslagen, denkt ze angstig en nog steeds op de pot geplakt. Als de storm is gaan liggen constateren ze buiten dat een enorme, oude boom vanuit onze tuin op de muur en hun dak is beland. Als bij wonder niks ernstigs en dus alleen materiële schade…maar toch was het schrikken!

Burenmuur na opkuis

Muren scheiden buren maar brengen ze soms onverwacht weer samen. Misschien kan ik daar vanmiddag de allesbeslissende match van de Belgen tegen Kroatië gaan kijken. We kunnen zeker winnen als die krawaten er ook bij gaan liggen….zoals onze boom! It’s all part of the process, zou Martinez zeggen en misschien krijgt hij nog gelijk ook!

The Road not taken

Er was eens een man op weg. Een zoektocht als geen ander. Zo eentje dat het leven meer dan ontstijgt. Hij kruipt na een wild avondje op het dak om te tonen dat hij goed kan klimmen. Buizen, dakgoten, arduinen drempels,… Maar hij vergeet dat hij niet kan en nooit zal kunnen vliegen. Met een gebroken lichaam zoekt hij nu verder de weg. Sylvain Tesson is de dader en het slachtoffer of geen van de twee. Hij zet zijn avontuur verder en neemt rust en stilte nu als een natuurlijk gevolg van het lichamelijk falen. Urenlang ligt hij op de loer, wachtend op een dier dat nooit tevoorschijn komt. Herkenbaar en zalig! Of niet…

Quinn Simmons wint De Ronde

Er was eens een verre vriend die heel goed wist dat hij niet kon vliegen. Hij nam het niet zo wijze besluit om zijn kinderen te laten zien hoe hij decennia geleden en tientallen kilo’s lichter na een nachtje stappen thuiskwam, naar het balkon sprong, zich gezwind naarbovenhijsde en dan welgemutst zijn roes in bed ging uitslapen. De 100kg zware arduinen balk zat los en viel los op zijn hoofd!

Keith Haring

Er was eens een droom waarin ik kon vliegen. Echt dan! Mezelf had ik een techniek aangeleerd die niet alleen fysieke vaardigheid, maar bovenal een supramentale kracht vereiste om vanuit het bed van de grond op te stijgen en zo eenvoudig zonder armgezwaai of aangeplakte veertjes icarusgewijs boven alles en iedereen uit te zweven. Een unieke ervaring! Alleen het van de grond komen is moeilijk en soms lukte dat ook gewoon niet! Ontgoocheld werd je dan wakker, ook nog eens beseffend dat het toch maar gewoon een droom was. Vaker lukte het wel…in de droom. Bij het ontwaken probeerde ik dan gewoon terug te keren en zo fictie dichter bij realiteit te brengen. Zoals in Inception met de realiteit een loopje nemen. Nooit heb ik eraan gedacht om dat eens met de ogen open te proberen. En gelukkig maar!

In ‘De geschiedenis van het pad’ schrijft de Noor Torbjørn Ekelund het verhaal van zijn eerste wandelingen in de achtertuin van zijn grootouders. Tegelijk verweeft hij het ontstaan van paden in de geschiedenis van de mensheid en zijn eigen leven in het verhaal. Hij haalt het wereldberoemde gedicht van David Frost ‘The road not taken’ aan om het toeval van het kiezen van een weg en de gevolgen ervan te benadrukken. Hij zegt dat jarenlang het gedicht een inspiratiebron was voor avonturiers die ‘the unbeaten track’ wilden bewandelen. De drang naar het onbekende, onbegane, nieuwe!

The road not taken (David Frost)

‘Fout!’, zegt Ekelund. De keuze die de dichter wil voorschotelen gaat veeleer over de weg die je niet inslaat. The road not taken! En de drastische gevolgen die dat kan hebben. Het leven ziet er helemaal anders uit als je de andere weg inslaat. En wat heb je dan wel of net niet gemist! Zoals Sylvain en mijn verre vriend…

Oraait!

Glass en Glace.

Bij de grens van Malawi naar Mozambiek krijgen we nog eens het echte Afrika te zien. De immigratie meldt dat we voor een visum terug naar de ambassade in Blantyre moeten. In 2015 hoefden we zelfs geen visum en nu was ons verteld dat het aan de grens ook kon. Na wat aandringen wordt dan toch de hele procedure  opgestart alsof het om stoommachine gaat. Buiten wordt eerst de generator aangezet, dan binnen  de computer. Vijf keer worden vingerafdrukken genomen. Nog even niet vriendelijk in de lens kijken voor het fotootje en na een uur wordt het visum afgedrukt. Blijkt er vervolgens geen papier in de printer te zitten en worden na enkele pogingen de scheefgedrukte exemplaren geknipt en geplakt tot er in mijn paspoort iets staat wat op een visum moet lijken. Heel zeker zijn ze zelf niet van het resultaat en of dat wel zal volstaan om het land probleemloos door te rijden en de gebruikelijke roadblocks te passeren. Ze vragen welke route we plannen en of we die niet kunnen wijzigen. In het noorden zijn in 2016 wat schermutselingen geweest en is er een compromis uit de bus gekomen waarbij de regio een zekere mate van zelfbestuur heeft gekregen. Het komt erop neer dat als we de grens in de Tete-provincie terug oversteken, hij met een paar telefoontjes onze doorsteek wel kan veiligstellen. Rijden we verder zuidelijk de grens over in Mutare, wat eigenlijk het plan was, dan kan hij niks garanderen. Na twee uur herhaalt het hele proces zich om Chris aan een visum te helpen. Nog eens twee uur verder krijgen we te horen dat het niet gelukt is en er zelfs niks wat op een visum lijkt bijeen te knippen en te plakken valt. Uiteindelijk verplicht hij ons te beloven dat we de grens in Nyamapanda zullen overrijden. Ondertussen is de zon aan het zakken en rijden we het laatste uur in complete duisternis op een redelijke weg, maar met tegenliggers, die standaard met de grote lichten aan of slechts één schijnwerper op je af komen gereden, is het uitkijken, doodsgevaarlijk en soms zelfs blindelings rijden. De bermen zijn diep. De randen van het asfalt verhakkeld. Veiligheidshalve nestel ik me achter een vrachtwagen en hou me verscholen in het zog van deze trage kolos tot de lichtjes van Tete in de verte opdoemen. Zweten is het in  de stad die nat en vuil ligt  te rotten langs de machtige Zambesi River. Als de deur van het kamertje in het Tete Motel, waar we de nacht willes nilles gaan doorbrengen, openzwaait en de airco om negen uur s’avonds 32°C aangeeft, vragen we Sardinha, de schriele manager, vriendelijk maar met aandrang eerst het ding aan te zetten voor we beslissen hier echt de nacht door te brengen. Met één visum en plakkend nat van het zweet ploffen we op het bed, trekken we liggend de kleren van het lijf en wachten we roerloos tot een koel briesje vanuit de airco in onze richting waait en zo onze bezwete lijven droogt en traag maar zeker afkoelt. We zijn veel gewoon. Drie weken Brazzaville en vier weken Lomé worden terug levende herinneringen. Dat was pas een test voor lichaam en geest! Het enige verschil is dat we daar enkel moesten wachten  op een visum dat niet kwam.  Nu niet of  slechts half. Chris is illegaal in het land en haar achterlaten aan de grens is geen optie, hoe mooi en leuk Malawi ook is!? Samen uit, samen thuis…

image
Kamperen tussen de theeplantages in Mulanje

“I’m Glace”, zegt de mooie, vriendelijke jongedame aan de receptie van de Monkey Bay Beach Lodge. What’s in a name? We zien een oude koloniale woning, met een terras dat uitziet op de vervallen haven van Monkey Bay en een paar gestrande schepen. Boma aan de Congo-rivier gaf dezelfde aanblik, maar dit is Malawi en het meer van… . Wat riet en een paar korrels zand zeggen ons dat dit Bilharziagebied is en dus geen beach om te liggen zonnen en zwemmen. Nice to meet you too Glace or is it Grace? Yes, I’m Glace! We zijn al wel wat loadblocks gepasseerd in Malawi en hier slashen ze nog het glas met de hand langs de kant van de load. De wegen zijn overigens keurig en goed berijdbaar. “Tonight we have chicken or chambo with lice.”, voegt ze er nog vrolijk aan toe, zodat onze harten nog meer smelten voor Glace en Malawi in zijn geheel. Die avond doen we een avondwandeling door de lice-velden en naar een afgelegen vissersdorpje en drinken we als afsluiter van weer een leuke dag een koele Carlsberg met het zicht op de binnenvarende Ilala, de enige overblijvende veerboot op het meer. Het afgeleefde schip  verbindt de stadjes langs het meer en is een legende op zich. John, de gebochelde filantroop die hier vanavond laat in de lodge-met-zicht-op-de-haven met  een teveel aan bagage kwam binnengestrompeld, gaat morgen voor een week met de boot het meer rondvaren. Ian, rondtrekkende leraar engels, biedt John na het ontbijt een lift aan. Voor de gelegenheid stap ik mee in zijn huurwagen. De achterruit is dichtgeplakt met een zwarte vuilzak, de aandrijving linksvoor kraakt bij elke beweging van het stuur en bij aankomst aan de haven blijkt bovendien dat zijn rechtervoorband plat staat. John heeft zich een beetje misrekend en als we hem een minuut later op een fietstaxi door de haven zien rijden, vertrekt ook de Ilala uit de haven. Te laat! Ian en ik wandelen rustig richting aanlegkade om wat fotootjes van de uitvarende boot te nemen. Plots zien we John heftig zwaaiend in onze richting lopen roepend dat de boot alsnog terugkeert maar dat zijn bagage nog in de auto ligt. Weer 5 minuten later komt Ian met zijn verhakkelde huurwagen op de kade gereden en ligt de Ilala terug aan de kant. Vier sterke armen trekken onze filantroop de reling over en weg zijn ze. Op het bovendek staan de kapitein en enkele toeristen, daaronder bevinden zich de kajuiten. Benedendeks zitten de lokalen opeengepakt hun potje te koken.  Mr.Bean in Afrika!

image
De Ilala meert aan in Monkey Bay

In de ban van de schelp

Winterbanden worden van de velgen getrokken en vervangen door dunnere, propere graveltubes. Op een week tijd ziet de wereld er enigszins anders uit. Van barkoud naar aangenaam fris. Van witte landschappen en hardbevroren wegen naar dof groen. De eerste lekke band is een feit want de wegen liggen, na de plotse dooi, bezaaid met scherpe steentjes en restafval. De trainingen op de fiets gaan van krachtintervallen in de bossen en verzopen velden naar volume op de weg. Het intensieve van de wintertraining om de spieren op temperatuur te houden wordt vervangen door het meditatieve van de duurtraining. Op weg in de zone!

Toegegeven, het is moeilijk weerstaan aan de aantrekkingskracht van het Compostela-gebeuren. Het is zoals naar Afrika of de Costa Brava gaan. Eens de eerste stap gezet, ben je je hart eraan verloren. Hetzelfde geldt bij De Weg naar Santiago.

Elvis en Sylvain van Frituur ‘t Pleintje.

De huidige Santiagomanie concentreert zich meer en meer rond een kransje gezellige trekkers, mooi bepakt en gezakt, te voet of op twee wielen in koersoutfit, avonturiers/reizigers die het parcours en dus de weg vooral als leidraad zien. Onderweg gebruiken ze de informatie uit gidsen allerhande, slapen ze in hotelletjes, Airbnb’s, auberges, refugio’s of verblijven bij particulieren. Het is gemakkelijk, niet te duur en interessant. Gaandeweg pakken ze een bezoek aan een kerk, abdij of een historische brug of ruïne mee.

Toen we een tiental jaren geleden voor het eerst de Spaanse refugio’s aandeden, stootte dit op gemengde gevoelens. We werden dan ook een beetje lacherig ‘turegrinos’ genoemd. Pelgrim én toerist tegelijk. Voor ons geen probleem! Maar als je een auberge of refugio met de fiets binnenrijdt en de laatste bedden inpalmt, net voor een paar zwaarbepakte stappers komen binnengestrompeld?! Ongemakkelijke situatie is dat! En hoe los je dit op? Iederéén is moe!

Zoals meestal als we op rondreis zijn ergens en ook weer nergens, is er een algemeen plan of een vaag concept en dan begint de trip. Per fiets, te voet, met de 4X4 of het openbaar vervoer maakt de manier van reizen anders maar uiteindelijk is het toch gewoon een middel om onderweg te zijn en/of het evt doel te bereiken. Het ‘on the road’zijn is gewoon verslavend interessant. Mindful open en een grote dosis toeval op je laten afkomen. Serendipiteit! Verschrikkelijk woord, maar moeilijk te vertalen. Is dat de nieuwe religie, de incentive die het volgen van De Weg naar Compostela zo aantrekkelijk maakt?

Verse St.Jacobsschelp vanop de markt in Troyes

In september waren we al een dikke week met een overladen trekfiets ( waar dient al die bagage eigenlijk voor?) onderweg op de voor wandelaars bestemde Via Campaniensis. Ik krijg een déjà vu van enkele jaren geleden toen we met vrienden langs de Spaanse kust de Camino del Norte aan het volgen waren, ook met de fiets, we de ene stortbui na de andere over onze hoofden kregen en we de fietsen langs een pad dat meer en meer op een bergriviertje begon te lijken, naar boven duwden.

Het beeld van ‘dé pelgrim’ is verscheiden en moeilijk te definiëren. Toch zijn er clichés. Het archetype waaraan we ons spiegelen of oordeel op baseren, is historisch gebeiteld en is de zwaarbepakte, vermoeide, verwaaide, altijd verdwaalde of zoekende einzelganger. Het is de wandelaar die met een rugzak volgeladen met stenen en Erfzonde een aflaat heeft te verdienen en dus koste wat het kost Santiago moet bereiken, al is het op één been, kruipend de last achter zich aansleurend. Verlossing is het uiteindelijke doel!

crevaison dans les Ardennes.

We komen aan in het onthaalcentrum van Scherpenheuvel en worden ontvangen door één van de verantwoordelijken, die ons bij het zien van de stempelboekjes meldt dat het verblijf betalend is. Voor geregistreerde Pelgrims met stempelboekje is een gift (donativo) bij vertrek de regel. Toch wordt er nu een bedrag bij aankomst onderhandeld omdat teveel zogenoemde pelgrims zich een lidkaart en bijhorend stempelboekje aanschaffen om dan bij ons gratis te komen logeren, verduidelijkt hij. We zijn een beetje verrast en betalen braafjes het gevraagde bedrag. Die nacht brengen we door met ons tweetjes in een immense slaapzaal annex doucheruimte.

Zag hij iets aan ons? Voldeden we niet aan het verwachte cliché van wat een pelgrim behoort te zijn?!

We kunnen de jongeman moeilijk vertellen dat we al zwaar afgezien hebben en wel degelijk onderweg zijn naar Compostela. Na twee dagen is het moeilijk om er afgepeigerd, ongewassen of verwaaid uit te zien. De Noordelijken die langs de Via Monastica of Via Mosana passeren, zijn vaak al enkele weken onderweg en dus iets makkelijker te typeren als een échte!

Zwaarbepakte pelgrim tussen wijngaarden en Maas langs de Via Monastica.

In de charmante refuge van Château Porcien komt onverwacht, net voor zonsondergang, een prille twintiger met een rugzak die boven hem uit toornt binnengestrompeld. Hij is moe. Hij is twee weken geleden vanuit Luik vertrokken, vader van een vier maanden oude baby, en op zoek naar de weg in zijn leven. Ga ik verder of keer ik terug. En als ik verderga moet ik minder bagage meenemen en dus selectie maken in wat wel en wat niet belangrijk is. Het gaat hier duidelijk over veel meer dan alleen maar bagage, die last!

Door de Champagnestreek, een sportieve uitdaging.

Een tesla op naft

Eigenlijk waren mijn kinderjaren op het erf vooraan het huis of achteraan in de fruittuin en nog veel verder in de koeienwei de gelukkigste dagen van mijn leven, tot ik opgroeide en gelukkig werd.

Meer dan 20.000 doden en een niet te overziene menselijke schade later, lijken we nog altijd problemen te hebben met de aanpak van het probleem. Eerst raakten we niet wakker uit onze winterslaap, dan , geschrokken, kregen we de testmotor niet op gang, daarna de traceringsmotor, dan de vaccinatiemotor, dan geloven of niet terug de testmotor, traceringsmotor,… het is varen met de riemen die je hebt als je met een Tesla Paris-Dakar wil rijden en je gaat ervanuit dat het futuristische voertuig ergens in het midden van de woestijn wel kan bijgeladen worden. Desnoods tanken we een bidon naft, doen hier en daar een kleine aanpassing om het ding weer honderd km verder te krijgen. Timboektoe 1500km.

Er ontsnapt mij een grom waarvan uit het ingewand van mijn hoofd snot mijn neus indruipt. Als een volleerd flandrien snuit ik al tweewielend het slijm de graskant in. Rechter én linker neusgat! Alleen Jeroen Brouwers braakt dat soort woorden op papier. Soms sta je zo versteld van de stortvloed dat het beter is ze gewoon te kopiëren. Vaak herlees je de zinnen even om te beseffen wat daar allemaal zwart op wit staat. Verstomd begrijp je hoe simpel mooi het is.

Ondertussen regent het hier al een maand onafgebroken. Het gras verzuipt, de akkers staan blank. Op Het Nieuws blijft de weerman ons overtuigen dat het grondwaterpeil nog altijd te laag staat. De dammen rond Bulawayo lopen over, meldt men ons. Inyankuni, Higher en Lower Ncema, Umzingwane,…. daar was het echt nodig. Het laatste deftige regenseizoen dateert van vijf jaar geleden. Nu de infrastructuur wat herstellen en het water komt uit de kraan. De hele bevolking veert op als er een normaal regenseizoen is. Het is zoals de lente, de eerste zon en langere dagen ons hier in de Lage Landen uit de winterslaap trekken.

Weggeplukt uit een Griekse tragedie, belerend, demagoog uit de oude doos. Onze nieuwe minister van volksgezondheid, die in een vorig leven nog een paar miljoen biljetten smeergeld in paniek in de fik stak, volhardt nu in een overtuigd manipuleren van wat gewoon slecht nieuws is in een goednieuwsshow. Of het nu testing, tracing of vaccinatie betreft, het slechte nieuws behoort de ander toe. Wij doen het goed en op zijn minst beter dan de ons omringende landen. Ook onze experts raken coronamoe en hoe meer ze deelnemen aan het beleid, hoe minder ze zeggen. Alle neuzen wijzen in dezelfde richting. En dat is nooit een goed teken! Zen en geduld! VDB als Dalai Lama van een gegijzeld land!

Wat die experts betreft, kan ik me al onmiddellijk corrigeren. Er is altijd een moment dat de politiek zich zo flagrant politiek gedraagt, dwz niet zeggen wat er moet gezegd worden, dat de brave bollebozen het gewoon niet meer kunnen aanhoren. Uitgeput staan ze ons dan te woord om het falende beleid bij te sturen of op zijn minst de druk erop te verhogen zodat het niet te hard uit de hand loopt. De dreiging is groot en de preventieparadox speelt hen parten. Een politieker is per definitie populist of voldoende people’s manager om slecht nieuws mooi verpakken of te verzwijgen. Waarom snel handelen als er nog geen paniek is. En waarom paniek zaaien?!

Achtertuin

De geur van verbrande diesel om vijf uur in de morgen dwarrelt binnen door het kleine raam van de mansarde tweehoog in het ouderlijk huis. Het is er koud. Op winterse nachten vriest mijn dampige adem vast op het zware wollen deken dat mijn lichaam bedekt. Ik ben bang in het donker en vaak lig ik omgedraaid in bed. Mijn hoofd aan het voeteinde tot ik bijna stik! Aan de bovenkant heersen monsters en geesten. Honderden weesgegroetjes en onzevaders later belandt mijn getormenteerde zelf eindelijk in een slaap vol zoete dromen. Alles komt goed!

Ho ho ho

Het leven is te mooi om er nu al een einde aan te maken. Het is zes uur in de namiddag( 6pm) en ik heb een sterk gevoel dat het oude jaar ten einde is. Genoeg van hetzelfde en tijd voor iets nieuws.

Niks mis nochtans met het vertoeven hier in de veilige, familiale sfeer, leuk huisje- tuintje -kindjes gevoel. Eeuwig en altijd zal dit de prioriteit zijn in het leven dat we voor onszelf kozen. Het vanzelfsprekende druipt er van af, de twijfel zuigt het naar iets anders dat ook wel leuk kan zijn. Zo vanzelfsprekend dat het ook wel kan vervangen worden door iets dat nog niet van ons is. Thuis is daar waar je huis staat!

Ondertussen is het kwart voor twaalf en met een beetje goeie wil haal ik de klok van twaalf en is het 2021!

De dag was al nacht voor het middag was. Grijs, donker en een domper op wat nog komen moet of kan of zal! Het is gelukt. Het doemjaar 2020 is achter de rug.

Zo slecht was het ook weer niet! Duizenden kilometers zaten we op de fiets ons te verkijken op al dat moois dat er al lang was maar nooit bewust ons leven was binnengestapt. Nu met volle teugen, eyes wide open, lurken we de verwondering, geven we ons over aan hetgeen er altijd is geweest. Misschien verdwijnt het morgen weer.

Lotgevallen over een reis van Hove naar Bulawayo.

%d bloggers liken dit: